Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu, “Net Zero” (Phát thải ròng bằng 0) không còn là một khái niệm xa vời mà đã trở thành mục tiêu sống còn của ngành sản xuất Việt Nam. Để duy trì sức cạnh tranh tại các thị trường khó tính như EU hay Mỹ, doanh nghiệp cần một lộ trình bài bản để chuyển dịch từ mô hình sản xuất truyền thống sang mô hình phát thải thấp. Dưới đây là quy trình 5 bước chiến lược giúp doanh nghiệp sản xuất bắt đầu hành trình này một cách hiệu quả.
Bước 1: Kiểm kê khí nhà kính – Xác định “Dấu chân Carbon”
Mọi hành trình đều phải bắt đầu từ việc hiểu rõ thực trạng. Doanh nghiệp cần thực hiện kiểm kê khí nhà kính để xác định chính xác lượng phát thải từ mọi hoạt động: từ tiêu thụ điện năng tại nhà máy (Phạm vi 2) đến phát thải trực tiếp từ dây chuyền sản xuất (Phạm vi 1) và thậm chí là từ chuỗi cung ứng (Phạm vi 3).
Việc có được các con số dữ liệu cụ thể, tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 14064 hoặc Nghị định 06/2022/NĐ-CP, sẽ giúp doanh nghiệp xác định được đâu là “điểm nóng” phát thải cần ưu tiên xử lý đầu tiên.
Bước 2: Thiết lập mục tiêu và Xây dựng chiến lược giảm phát thải
Sau khi có số liệu kiểm kê, doanh nghiệp cần thiết lập các mục tiêu giảm phát thải ngắn hạn và dài hạn phù hợp với mục tiêu quốc gia (Net Zero vào năm 2050). Chiến lược này không chỉ là lời cam kết suông mà phải đi kèm với các giải pháp kỹ thuật cụ thể.
Trong giai đoạn này, các doanh nghiệp sản xuất thường tập trung vào việc tối ưu hóa hiệu suất thiết bị, cải thiện quy trình vận hành để giảm lãng phí năng lượng và nguyên vật liệu. Một kế hoạch chi tiết về ngân sách và lộ trình thực hiện sẽ giúp doanh nghiệp chủ động về mặt tài chính.
Bước 3: Triển khai giải pháp Công nghệ và Năng lượng sạch
Đây là giai đoạn cốt lõi của hành trình Net Zero. Doanh nghiệp sản xuất có thể chuyển đổi cơ cấu năng lượng bằng cách lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà hoặc tận dụng các nguồn năng lượng tái tạo khác. Bên cạnh đó, việc đầu tư vào công nghệ sản xuất hiện đại – chẳng hạn như các dòng máy tiết kiệm điện, hệ thống thu hồi nhiệt dư hoặc chuyển đổi sang lò hơi sinh khối (biomass) – sẽ giúp cắt giảm lượng phát thải đáng kể ngay tại nguồn.
Bước 4: Trung hòa phát thải qua Tín chỉ Carbon
Thực tế, ngay cả với công nghệ tiên tiến nhất, một doanh nghiệp sản xuất vẫn sẽ có những lượng phát thải “không thể tránh khỏi”. Để đạt được Net Zero, doanh nghiệp cần sử dụng các công cụ bù đắp như mua Tín chỉ Carbon (VCS, Gold Standard) hoặc Tín chỉ năng lượng tái tạo (I-REC).
Việc đầu tư vào các dự án trồng rừng hoặc các dự án cộng đồng không chỉ giúp trung hòa lượng phát thải còn lại mà còn củng cố báo cáo ESG, nâng cao uy tín thương hiệu trên trường quốc tế.
Bước 5: Giám sát, Báo cáo và Cải tiến liên tục
Net Zero không phải là một đích đến cố định mà là một quá trình cải tiến không ngừng. Doanh nghiệp cần thiết lập hệ thống giám sát định kỳ để đánh giá hiệu quả của các biện pháp đã triển khai. Các báo cáo định kỳ về mức độ giảm phát thải sẽ là minh chứng rõ ràng nhất gửi tới các nhà đầu tư, đối tác và khách hàng về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp.
EIC Việt Nam – Đối tác tin cậy trên hành trình Net Zero
Với đội ngũ hơn 40 chuyên gia giàu kinh nghiệm, EIC Việt Nam tự hào đồng hành cùng các doanh nghiệp sản xuất trong mọi giai đoạn của lộ trình Net Zero. Từ việc thực hiện kiểm kê khí nhà kính chuyên sâu, tư vấn giải pháp công nghệ xanh đến việc kết nối doanh nghiệp với thị trường tín chỉ carbon quốc tế, chúng tôi cam kết mang lại những giải pháp thiết thực, giúp doanh nghiệp không chỉ đạt được các mục tiêu môi trường mà còn tối ưu hóa chi phí vận hành và tăng trưởng bền vững.
Nguồn tham khảo thông tin:
- IPCC – Climate Change Mitigation Reports: https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg3/
- Science Based Targets initiative (SBTi): https://sciencebasedtargets.org/
- World Resources Institute (WRI) – Greenhouse Gas Protocol: https://ghgprotocol.org/
- Bộ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam: http://monre.gov.vn/
